Bloggfęrslur mįnašarins, september 2012

Fyrsta nęturfrost ķ Reykjavķk

Ķ nótt kom fyrsta nęturfrostiš į žessu hausti ķ Reykjavķk, -1,2 stig. Sķšasta frost ķ vor var 17. maķ. Frostlausi tķminn var žvķ 134 dagar en mešaltališ frį 1920, žegar Vešurstofan var stofnuš, er 143 dagar en 147 įrin 2001-2011.

Frį žvķ Vešurstofan var stofnuš 1920 hafa 54 septembermįnušir af 93 (žessi talinn meš) ķ Reykjavķk veriš frostlausir eša 58% allra mįnaša.  Mešaltal lįgmarkshita žessi įr fyrir september er 0,1 stig.

Ekki hefur enn męlst frost į sušausturlandi og viš sušurstöndina og reyndar į einstaka stöšvum annars stašar.   


Skrįr tengdar žessari bloggfęrslu:

Ekki mjög kaldur september en śrkomusamur

Žrįtt fyrir óvešriš   mikla sem kom ķ žessum mįnuši ętlar hann ekki aš koma sérlega illa śt hvaš hitann snertir. Ęši margir septembermįnušir hafa žar slegiš honum viš. Mešalhitinn ķ Reykjavķk er nś nęstum žvķ kominn upp ķ mešallagiš 1961-1990. Ekki mun žó hlżna į lokasprettinum en fremur kólna og veršur mešalhitinn lķtiš eitt undir mešalhita žessa tķmabils en langt undir mešallagi įranna 1931-1960 og sömuleišis mešalhita september žaš sem af er žessari öld.

Į Akureyri er hitinn nś hįlft stig undir mešallaginu 1961-1990. Žar er mįnušurinn žegar oršinn nęst śrkomsamasti september sem žar hefur męlst. Gaman vęri nś aš hann slęgi metiš sem er 166 mm frį įrinu 1946. Vķšast hvar er śrkoman žegar komin yfir mešallag, žar meš tališ ķ Reykjavķk en hvergi žó jafn tryllingslega sem į Akureyri žar sem hśn er oršin talsvert meira en žreföld.  

Snjóalög ķ žessum september verša eflaust meš žvķ meira eša mesta į noršurlandi eftir įrstķma.

Nś er komin sjįlfvirk vešurstöš į Grķmsstöšum į Fjöllum į vegum Vešurstofunnar en žar hafa veriš mannašar athuganir samfellt frį žvķ 1907. Ętli sé ekki tķmaspursmįl hve nęr mannašar athuganir leggjast žarna af. Ekki  hvarflar vķst aš landleigurum aš fį žennan Nubo til aš fjįrmagna mannaša vešurstöš sem athugaši allan sólarhringinn. Hvaš žį gera žaš aš skilyrši fyrir leigu jaršarinnar til hans. Hann mundi ekki finna fyrir žessu fjįrhagslega.

En žaš er aušvitaš til of mikil męlst aš žeir sem sjį um žetta hafi minnsta skilning eša įhuga į vešurathugunum eša vešurfarslegum rannsóknum. 

 

   


Skrįr tengdar žessari bloggfęrslu:

Sólarminnstu septembermįnušir

September 1943 er sį sem bošiš hefur upp į minnst sólskin ķ Reykjavķk frį 1911 meš 40 sólskinsstundir en mešaltališ 1961-1990 er 125 klukkustundir. Og hann er sį žrišji sólarminnsti į Akureyri meš 34 stundir. En sumariš ķ heild, jśnķ til september, er žaš sólarslakasta sem męlst hefur į Akureyri frį 1928. Auk žess var veturinn og įriš 1943 žaš sólarrżrasta sem žar hefur męlst. Ķ sķšustu viku mįnašarins kom mikiš hrķšarvešur fyrir noršan. Jörš varš reyndar hvķt lķka sums stašar į Snęfellsnesi og į Vestfjöršum. Snjólag var 7% į landinu og hefur ašeins veriš meira įrin 1954 og 2005.  Hitinn var ķ mešallaginu 1961-1990 en śrkoman langt yfir mešallaginu 1931-2000 en eins og įšur ķ žessum sólskinspistlum er mišaš viš žessi mešaltöl svo einhver višmišun sé notuš um žaš hvernig mįnušurnir sem sagt er frį komu śt ķ hita og śrkomu. Į Męlifelli ķ Skagafirši męldist śrkoman 172 mm og hefur aldrei męlst önnur eins  septemberśrkoma į vešurstöšvum žar ķ grennd.  Žetta voru žó smįmunir mišaš viš śrkomuna į Horni ķ Hornvķk į Ströndum sem var 442 mm. Į Blönduósi var einnig met śrkoma, 123 mm. Ķslandsklukkan eftir Halldór Laxness kom śt žann 4. en heimsstyrjöldin stóš sem hęst.   

Sólarlakasti september į Akureyri er hins vegar įriš 1988, 24 klukkustundir, en mešaltališ er 85 stundir įrin 1961-1990. Į Melrakkasléttu męldust sólskinsstundir ašeins 19 og er žaš minnsta sólskin sem męlst hefur ķ september į ķslenskri vešurstöš. Į Hallormsstaš voru sólskinsstundirnar 33 og voru žar ašeins  fęrri ķ september 1981. Į Dalatanga hefur ašeins einu sinni męlst meiri śrkoma ķ september (frį 1938). Žar fór hitinn ķ 25,8 stig žann 14. sem er nęst mesti septemberhiti sem męlst hefur į  landinu. Sama dag fór hitinn ķ 24,5 stig į Neskaupstaš. Snjólag  var 5% į landinu. 

Fyrir 1920 komu fjórir septembermįnušir sem nį inn į lista yfir žį tķu sem hafa minnst sólskin ķ Reykjavķk. Į žessum įrum, įšur en Vešurstofan var stofnuš, voru sólskinsmęlingarnar reyndar į Vķfilsstöšum.  

September 1912 er sį annar sólarminnsti meš 39 sólskinsstundir. Žetta var śrkomusamur mįnušur, meira en 50% yfir mešallaginu į landinu en vel  hlżr, heilt stig yfir mešallaginu. Į austurlandi féllu skrišur ķ fyrstu vikunni vegna mikilla rigninga. Nęsti september, 1913, er sį įttundi sólarminnsti meš 71 sólarstund.  Žaš var fremur  hlżtt, hitinn meira en hįlft stig yfir mešallagi og śrkoman nokkuš undir žvķ. Įriš 1916 var landshitinn sį sami og 1913 og śrkoman mjög svipuš. Sólin ķ Reykjavķk skein 69 stundir sem gerir hann sjöunda sólarminnsta september. Um mišjan mįnuš kom mikiš noršanįhlaup meš brimi sem olli tjóni į Siglufirši. September 1919 var ólķkur žessum mįnušum. Hann var kaldur, heilt stig undir mešallagi, og śrkoman var ennžį  minni, um žrķr fjóršu af mešallaginu. Óžurrkar voru žó į noršausturlandi. Sólin skein ķ 61 stund ķ höfušstašnum og er žetta žar fimmti sólarsnaušasti september. Žann 3. var ķ fyrsta skipti flogiš į Ķslandi en ž. 10. var austurrķska keisaradęmiš lagt formlega nišur. 

Į fjórša įratugnum komu tveir septembermįnušir sem eru į topp tķu listanum į Akureyri fyrir sólarleysi. Įriš 1934 voru sólskinsstundirnar žar  55 og er žetta įttundi sólarrżrasti september. Hitinn var meira en heilt stig yfir mešallagi į landinu og śrkoman var meira en 50% yfir žvķ. Einstaklega śrkomusamt var į Kjörvogi į Ströndum, 268 mm, og hefur į vešurstöšvum žar ķ grennd aldrei męlst jafn mikil śrkoma ķ september eša nokkrum öšrum mįnuši įrsins. Litlu minni śrkoma var į śtskögum allt frį austfjöršum noršur og vestur um til Stranda. Žetta var austanįtta september. 

Ķ september 1935 skein sólin 57 stundir į Akureyri og gerir žaš mįnušinn nķunda sólarminnsta september žar. Mįnušurinn var lķtiš eitt kaldari į landinu en įriš įšur en śrkoman var miklu minni, nįši ekki žremur fjóršu af mešallaginu. Sérstaklega var žurrt į sušvesturlandi og er žetta žurrasti september sem męlst hefur ķ Stykkishólmi (frį 1857) og ķ Reykjavķk.  Į sķšast talda stašnum  voru sólarstundirnar 130 og mešalhitinn 9,2 stig og mun žetta vera meš ljśfari septembermįnušum ķ höfušborginni. Śrkoman į Vestfjöršum var einnig sjaldgęflega lķtil. Žann 15 voru gyšingar ķ Žżskalandi sviptir mannréttindum meš alęrmdri lagasetningu.  

Į fyrsta hernįmsįrinu, 1940, męldust sólskinsstundirnar 60,5 stundir į Akureyri og er hann žar meš sį ellefti sólartępasti. Hitinn į landinu  var rśmlega eitt stig undir mešallagi en śrkoman var ašeins rķflega helmingur af mešalśrkomu og tel ég mįnušinn sjöunda žurrasta september. Žaš var ķ žessum mįnuši, svo seint sem žann 24., sem dularfullur atburšur geršist į Teigarhorni viš Berufjörš. Ķ Vešrįttunni stendur: "Ž. 24. Milli kl. 15 og 16 kom hitabylgja į Berufirši og fannst hśn einnig af sjómönnum į mišum śti af firšinum. Hįmarksmęlir į Tgh. Sżndi 36° ženna dag." Žessi tala hefur žó sķšar veriš strikuš śt  į Vešurstofunni. Klukkan 14 var hitinn 13.1 stig į stöšinni. En hvaš fundu sjómennirnir?! Ętla menn aš hetjur hafsins fari meš rugl?! Mjög žurrt var žennan mįnuš į Teigarhorni, 13,9 mm, og hefur ašeins tvisvar veriš žar žurrvišrasamara ķ september (frį 1873). Mikiš kuldakast gerši snemma ķ mįnušinum og setti nišur snjó fyrir noršan kringum žann 10. en žann 7. var hįmarkshitinn i Reykjavķk ašeins 4,9 stig sem er algjört met žann dag. Mešalhitinn hefur žį ekki veriš žar mikiš meiri en žrjś og hįlft stig sem er lķka einsdęmi svo snemma i september ķ Reykjavķk, a.m.k. sķšan Vešurstofan var stofnuš 1920.       

September 1945 er sį tķundi sólarminnsti į Akureyri en žį skein žar sólin ķ 58 stundir en 87 ķ Reykjavķk. Žaš var svo śrkomusamt aš śrkoman var um 80% umfram mešallagiš og er žetta sjötti śrkomusamasti september į landinu aš mķnu tali. Mjög śrkomusamt var į sušausturlandi og hefur ekki męlst votari september į Fagurhólsmżri, 372 mm, (frį 1922) né į Kirkjubęjarklaustri, 444 mm (frį 1931).  Tónsnillinganrir hrundu nišur žennan mįnuš. Anton von Webern var skotinn til bana af slysni ž.15. en Béla Bartók dór śr hvķtblęši ž. 26. 

Įriš 1949 var september sį fjórši sólarsnaušasti ķ Reykjavķk meš 59 sólarstundir en 71 į Akureyri. Hitinn var hįlft annaš stig yfir mešalagi og śrkoman ķ rösku mešallagi. Žaš er annars merkilegast viš žennan mįnuš aš žį męldist mesti hiti į landinu sem męlst hefur ķ september, 26,0 stig žann 12. į Dalatanga į austfjöršum. Um morguninn var sólarhringsśrkoman ķ Kvķginindisdal viš Patreksfjörš 105 mm. Žann 8. dó enn einn tónsnillingurinn, Richard Strauss, sķšasti dķnósįr 19. aldarinnar ķ tónlist.

Į žvķ góša įri 1953  sem skartaši 8. hlżjasta september į landinu var hann žó sį sjötti sólarrżrasti ķ Reykjavķk meš 68 sólskinsstundir. Hitinn var um tvö og hįlft stig yfir mešallagi en śrkoman var mikil, 45% umfram mešallag. Hśn var mjög mikil į sušausturlandi og ekki hefur męlst meiri śrkoma ķ september į Hólum ķ Hornafirši, 376 mm (frį 1931).

September 1954 er sį sjöundi sólarminnsti į Akureyri meš 53 stundir en  ķ Reykjavķk er hann sį tķundi sólrķkasti. Žetta var kaldur noršanįttamįnušur og tel ég hann sjöunda kaldasta september į landinu. Žetta er jafnframt snjóžyngsti september sem męlst hefur frį 1924. Snjólag į landinu var 11%, en var  til jafnašar 2% įrin 1961-1990. Mesta frost sem męlst hefur į landinu ķ september męldist žann 27. ķ Möšrudal, -19,6 stig. Allvķša annars stašar žar sem lengi hefur veriš athugaš komu kuldamet ķ september. Śrkoman var mikil į noršausturlandi en lķtil į sušvesturlandi en į landinu var śrkoman ašeins rśmlega hįlf mešalśrkoma og aš minni ętlan rétt skrķšur mįnušurinn inn į lista yfir tķu žurrustu septembermįnuši. Ķ Vestmannaeyjum hefur ekki męlst žurrari september frį 1881, 37,1 mm, og ekki heldur į Eyrarbakka, 19,2 mm 

Ekki var sólinni fyrir aš fara ķ september 1958, žrišja  hlżjasta september, bęši į landinu og ķ Reykjavķk. Sólskiniš ķ höfušborginni var 71 stund og er žetta žar nķundi sólarminnsti september. Mešalhitinn ķ Reykjavķk var 11,4 stig sem vęri įgęt tala ķ jślķ, og landshitinn var meira en žrjś stig yfir mešallagi en śrkoman nįši ekki alveg mešallaginu. Į Akureyri vantaši sólskinsmęlingar ķ fjóra daga (sem lķklega voru sęmilegir eša góšir sólardagar) en žaš sem męlt var voru ašeins 40 klukkustundir. Fyrsta  dag mįnašarins var landhelgin fęrš śt ķ 12 mķlur.

Sį ķskaldi september, 1979, nęst kaldastķ męlingasögunni frį 1866, er  fimmti september ķ sólarleysi  į Akureyri meš 49 sólskinsstundir en žęr voru 126 ķ Reykjavķk. Hitinn var nęr žvķ žrjś stig undir mešallagi į landinu og śrkoman var mikil, hįtt upp ķ aš vera 50% meiri en mešallagiš. Ašeins tveir septembermįnušir hafa veriš śrkomusamari į Stórhöfša ķ Vestmannaeyjum en enginn į Hlašhamri viš Hrśtafjörš, 123 mm (frį 1941). Mikiš hret gerši um mišjan mįnuš og viš Mżvatn voru 15 dagar taldir alhvķtir. Žessi ósköp komu ofan ķ mjög kalt sumar.      

September 1981 er sį nęst sólarminnsti į Akureyri meš 32 sólskinsstundir. Žetta er hins vegar  sólarminnsti september į Hallormsstaš, 28 klst  og Hólum ķ Hornafirši, 49,5 klst. En hann aftur į móti sį   nķundi sólrķkasti ķ höfušborginni. Noršaustanįtt var rķkjandi og śrkoman į landinu var ķ rétt ašeins rśmu mešallagi.  

Sjötti sólarsnaušasti september į Akureyri er 1987 en sólarstundirnar voru žį 50 ķ Reykjavķk. Bęši hiti og śrkoma voru ķ rösku mešallagi į landinu. Mikil śrkoma var į Seyšisfirši žann 22. Og męldist sólarhringsśrkoman žar nęsta morgun 108 mm. Montrealsamningurinn um verndun andrśmsloftsins var undirritšaur ķ Montreal ž. 16.

September 1992 er sį fjórši sólarslakasti į Akureyri meš 39 stunda sólskin en ekki hafa męlst fęrri sólskinsstundir ķ september į Hveravöllum, 45 klukkustundir. Ekki hefur heldur męlst minna sólskin ķ september viš Mżatn frį 1990. Hitinn var ašeins undir mešallagi į landinu en žó geršist žaš aš nęst sķšasta daginn fór hitinn ķ Reykjavķk ķ 16,8 stig og hefur ašeins einu sinni męlst žar hęrri hiti svo sķšla sumars, 16,9 stig, sķšasta dag septembermįnašar 1958. 

Sį hlżi september 1996, sį fjórši hlżjasti į landinu, var žrišji sólarminnsti ķ Reykjavķk meš 55 sólskinsstundir. Hitinn var nęstum žvķ žrjś og hįlft stig yfir mešallagi landsins en śrkoman nįlgašist aš vera 50% yfir mešallagi. Sķšasta daginn hófst eldgos ķ Gjįlp ķ Vatnajökli.

Nśmer tķu į listanum ķ Reykjavķk er september 1966  meš 71,9 sólarstundir og september 2009  var  meš  nįkvęmlega jafn fįar sólskinsstundir. Ekki hefur męlst minna sólskin en 1966 į Sįmsstöšum, 46 klst. Hitinn į landinu var tęplega hįlft  stig yfir mešallaginu ķ 1966 mįnušinum en śrkoman ašeins lišlega helmingur af mešallaginu og kemst mįnušurinn inn į topp tķu žurrustu septembermįnuši į landinu. Ķ september 2009 var hitinn hins vegar heilt stig yfir mešallaginu en śrkoman var um 40 % yfir mešallagi.

Mešalhiti ellefu septembermįnašanna meš minnst sólskin ķ Reykjavķk er 8,8, stig eša 2,1 stigi hlżrri en mešalhiti tķu sólrķkustu septembermįnaša en mešalhiti tķu sólarminnstu septembermįnaša į Akureyri er 6,3 stig eša 1,4 stigum lęgri en mešalhiti hinna tķu hlżjustu. Varla er hęgt aš fara ķ sólskinsskap yfir žessari stašreynd hvaš Reykjavķk varšar.


Der Stürmer gengur aftur

Į Moggablogginu er nś fęrsla sem fjallar um žaš aš hęlisleitandi frį Ķrak hefur veriš fluttur śr landi til Noregs. Fęrslan er ekki vinsamleg ķ garš hęlisleitanda. En žaš er fyrirsögnin sem hlżtur aš vekja sérstaka athygli.

"Aflśsun".

Žaš er alveg ómögulegt aš skilja žessa fyrirsögn öšruvķsi en žannig aš meš žvķ aš flytja manninn śr landi sé veriš aš aflśsa ķslensku žjóšina. 

Litiš er į manneskjur sem lżs.

Žetta gęti veriš tekiš beint upp śr Der Stürmer, hinu alręmda gyšingahatursblaši nazista en ritstjóri žess var aš lokum hengdur fyrir glępi gegn mannkyni. Žį voru žaš gyšingar sem uršu fyrir hatrinu, nś eru žaš hęlisleitendur, flóttamenn og  innflytjendur. Og žessi tónn er aš verša óhugnanlega  algengur hér į landi um žį hópa ef dęma mį eftir skrifum į netinu.

Menn geta haft deildar meiningar um mįlefni hęlisleitenda en menn tala ekki um manneskjur sem lżs. Žaš er einfaldlega hatursįróšur.

Brżtur žetta annars ekki ķ bįga viš skilmįla blogg is. um óvišurkvęmilegan mįlflutning?


Nżjung

Viš höldum įfram meš žennan tiltölulega slappa september sem einn sem gerši einhvers stašar athugasemd viš netfęrslu sagši aš lķktist fremur október en september.

Hiš nżjungagjarna fylgiskjal bryddar nś upp į tveimur nżjungum til vibótar.

Į blaši 1 hefur veriš settur inn dįlkur meš mešaltali hįmarkshita ķ Reykjavķk hvern dag mįnašarins frį stofnun Vešurstofunnar 1920 og annar dįlkur meš mešaltali hįmarkshita hvers dags į landinu frį 1949. Žetta eru bein dagsmešaltöl en ekki śtjöfnuš. Menn geta nś įttaš sig į žvķ hvernig hįmarkshiti viškoamndi dags stendur sig ķ samanburši viš langtķma reynslu. 

 


Skrįr tengdar žessari bloggfęrslu:

Sólrķkustu septembermįnušir

Noršlęgar  įttir eru mestu sólarįttirnar ķ Reykjavķk. Og žvķ meiri noršanįtt žvķ meiri lķkur į sól. Og žvķ meiri noršanįtt žvķ meiri lķkur į köldu vešri. Žess vegna er žaš svo aš  fimm af tķu köldustu septembermįnušum ķ Reykjavķk eru einnig į lista yfir žį tķu sólrķkustu.

Įriš 1975 er sólrķkasti september sem męlst hefur ķ Reykjavķk frį 1911 meš 187 sólarstundir en mešaltališ 1961-1990 er 125 stundir. Žetta er jafnframt fjórši kaldasti september ķ höfušborginni en sį fimmti į landinu frį 1866 eftir mķnum kokkabókum. Noršanįttin var svo aš segja linnulaus. Į Sįmsstöšum er žetta einnig sólrķkasti september, 160 klst.  Fremur sólrķkt var lķka fyrir noršan. Hitinn var 1,6 stig undir mešallagi į landinu fyrir žęr stöšvar sem lengst hafa athugaš. Śrkoman var ķ rśmu mešallagi mišaš viš mešaltališ 1931-2000 žeirra stöšva sem lengst hafa athugaš. DV hóf göngu sķna hinn 8.    

Kaldasti september ķ Reykjavķk og lķka į landinu ķ heild er hins vegar įriš 1918 en hann er sį įttundi sólrķkasti ķ Reykjavķk meš 162 stundir. Mįnušurinn var ansi žurr į manninn ofan ķ kuldann, śrkoman lišlega helmingur af mešallaginu. Žį męldist mesta frost sem męlst hefur ķ Reykjavķk ķ september, -4,6 stig ž. 29.  

Sólrķkasti september į Akureyri er hins vegar 1976 en žį męldust sólskinsstundirnar, 189 eša 2 stundum fleiri en ķ sólrķkasta september ķ Reykjavķk. Žetta er eina dęmiš um žaš aš sólskinsmet nokkurs mįnašar sé hęrra į Akureyri en ķ Reykjavķk. Mešaltal sólarstunda ķ september 1961-1990 į Akureyri er ašeins 87 stundir. Žetta er jafnframt sólrķkasti septembermįnušur sem męlst hefur į ķslenskri vešurstöš. Į Melrakkasléttu er žetta og sólrķkasti september sem žar hefur męlst, 176 klst og einnig į Hveravöllum, 171 klst. Sólardagar meš meira en tķu stunda sól voru fimm į Akureyri og hafa aldrei veriš fleiri ķ september. Ķ Reykjavķk var sólskin lķka talsvert meira en ķ mešallagi. Žetta er žrišji žurrasti september į Akureyri, eftir 1958 og 1931. Alls stašar var žetta stilltur og hlżr mįnušur, hitinn sjónarmun yfir mešallaginu 1931-1960 en žį var mešalhiti september 1,2 stig yfir mešallagi įranna 1961-1990. Žaš var lķka mjög žurrvišrasamt. Į Vopnafirši var śrkoman ašeins 0,1  mm og hefur aldrei męlst minni septemberśrkoma į ķslenskri vešurstöš. Į Raufarhöfn og Hśsavķk męldist aldrei minni septemberśrkoma og heldur ekki į Ströndum, Hrauni į Skaga og ķ Grķmsey. Śrkoman į landinu var ašeins lišlega helmingur af mešallaginu 1931-2000 en mįnušurinn nęr samt ekki alveg inn į topp tķu listann yfir žurrustu mįnuši fyrir žęr stöšvar sem allra lengst hafa athugaš. Mao formašur andašist ž. 9.

Nęsti september, 1977, er sį  tķundi sólrķkasti į Akureyri meš 118 sólskinsstundir. Hitinn į landinu var nįkvęmlega ķ mešallagi en śrkoman įtti žó nokkuš upp ķ žaš. Žetta er sólrķkasti september sem męldist į Hallormsstaš, 154 klst. Mjög sólrķkt var einnig į Melrakkasléttu, 161 stund, og ašeins september įriš įšur var žar męldur sólarmeiri. Žann 8. opnašist hraunsprunga viš Leirhnśk og starfsmenn virkjunarinnar uršu aš flżja.  

Žess mį hér  geta aš enginn septembermįnušur kemst inn a topp tķu listann aš rólrķki bęši ķ Reykjavķk og į Akureyri.

Nęst sólrķkasti september ķ Reykjavķk er 1954, 186 stundir. En žetta var kaldur noršanįttamįnušur og tel ég hann sjöunda kaldasta september į landinu. Žetta er jafnframt  snjóamesti september sem męlst hefur frį 1924, snjólag į landinu var 11%, en er til jafnašar 2%. Vetrarrķki mįtti heita į noršurlandi sķšustu vikuna og reyndar vķšar. Jafnvel var skódjśpur snjór aš morgni hins  28. ķ Reykjavķk en hvarf žó fljótlega.  Mesta frost sem męlst hefur į landinu ķ september męldist žann 27. ķ Möšrudal, -19,6 stig. Allvķša annars stašar žar sem lengi hefur veriš athugaš komu kuldamet ķ september. Śrkoman var mikil į noršausturlandi en lķtil į sušvesturlandi en į landinu var śrkoman ašeins rśmlega hįlf mešalśrkoma og aš minni ętlan rétt skrķšur mįnušurinn inn į lista yfir tķu žurrustu septembermįnuši. Ķ Vestmannaeyjum hefur ekki męlst žurrari september frį 1881 og ekki heldur į Eyrarbakka frį 1880 en eyša var 1911-1925 og ekki ķ  Hreppunum og ķ Fljótshlķš. Met žurrkar ķ september viršast hafa teygt sig um Borgarfjörš og sunnanvert Snęfellsnes en žar hefur veriš skipt um stöšvar og erfitt aš įtta sig nįkvęmlega į žessu.  

Fjórir ašrir mjög sólrķkir septembermįnušir ķ höfušstašnum eru einnig meš žeim köldustu.

Įriš 1924 var september sį tķundi sólrķkasti meš 155,5 stundir og hann var jafnframt sį 10. kaldasti. Tvo daga sķšast ķ mįnušinum var alhvķtt ķ borginni en snjódżpt var ašeins 1 cm. Snjólag į landinu var 7% og er meš žvķ mesta ķ september. Śrkoman var ašeins rétt rśmlega helmingur af mešalśrkomunni og örlķtiš minni en 1954 og kemst mįnušurinn inn į topp tķu listann fyrir žurrustu septembermįnuši. 

Tveir kaldir og sólrķkir septembermįnušir komu ķ röš įrin 1981 og 1982.

Sį sķšarnefndi er sį sjöundi sólrķkasti meš 159 sólarstundir og į landinu er hann sjötti kaldasti september. Śrkoman var rétt nešan viš mešallag. 

September 1981 var hins vegar sį  9. sólrķkasti ķ höfušborginni en aftur į móti sį sólarminnsti bęši į Akureyri, 32 kkukkustundir, og Hallormsstaš, 28 stundir og auk žess į Hólum i Hornafirši, 49,5 klukkustudnir. Noršaustanįtt var rķkjandi og śrkoman į landinu var ķ rétt rśmu mešallagi. Hitinn var ķ tępu  mešallagi.  

September 2005 er sį žrišji sólrķkasti ķ Reykjavķk meš 185 sólskinsstundir. Hitinn var um hįlft annaš stig undir mešallagi į landinu og frįvikiš furšulega jafnt um allt land. Mjög  kalt var sķšustu vikuna. Žį var vķša komin vetrarfęrš fyrir noršan og festi snjó į Akureyri og lķka į stöku staš sunnanlands og vestan.  Snjólagsprósenta į öllu landinu var 98% og hefur ekki veriš hęrri nema 1954. Mjög śrkomusamt var noršantil į landinu en minni en ķ mešallagi sunnanlands en hvergi voru žó raunveruleg žurrvišri og landsśrkoman ķ kringum mešallag.  

September 1957 var um landiš rétt undir mešallagi 1961-1990 og er sį fjórši sólrķkasti ķ Reykjavķk meš 177 sólskinsstundir. Hann hefur hins vegar metiš ķ borginni fyrir fjölda sólardaga fleiri en 10  klukkustundir og voru žeir tķu. Menn töldu žetta mjög góšan mįnuš. Ašeins september 1935 og 1927 hefur veriš žurrari ķ Stykkishólmi frį 1856 og einungis september 1952 ķ  Vķk ķ Mżrdal frį 1925.

Žann 27. var mikiš kjarnorkuslys nęrri Sjeljabķnsk Rśsslandi en ekki var upplżst um žaš fyrr en nokkrum įratugum sķšar. Margt geršistķ menningarlķfinu heima og erlendis. Įrbęjarsafn opnaši ž. 22.,  Sibelius lest ž. 20., skįldsagana On the Road (Į vegum śti) eftir Kack Kerourac kom ž. 5. en söngleikurinn West Side Story eftir Leonard Bernstein var flrumfluttur į Broadway ž. 26. Ķ Reykjavķk fór fram alžjóšlegt skįkmót sem kennd var viš sęnska stórmeistarnn Ståhlberg  sem  keppti į mótinu.   

Ašeins hlżrri en žessi mįnušur en 1958, žó hann hafi varla tekist aš merja mešalhitann 1961-1990, var september 1994 sem er sjötti sólrķkasti i Reykjavķk meš  168 stundir af sólskini. Hęgvišrasamt var og žurrt, um žrķr fjóršu af mešalśrkomu, og sólrķkt um allt land. Į Akureyri er žessi mįnušur sį annar sólrķkasti en žar skein sólin 130 klukkustundir. Viš Mżvatn hefur ekki męlst sólrķkari september ķ um 25 įra męlingasögu, 136,5 stundir. 

Eini septembermįnušurinn mešal hinna tķu sólrķkustu ķ Reykjavķk sem nįši klįrlega mešalhita į landinu og var beinlķnis hlżr er september 2011. Hann krękti ķ aš vera fimmti sólrķkasti september ķ borginni meš 168 sólarstundir og var 1,7 stig yfir hitamešaltali landsins 1961-1990 og meira aš segja hįlft stig yfir mešaltali hlżju įranna 1931-1960. Ķ Reykjavķk voru 9 dagar meš meira en tķu klukkustunda sólskini, žaš nęst mesta ķ nokkrum september. Į Akureyri voru sólskinsstundirnar yfir mešallagi en sęttu žó engum tķšinum. 

Sólrķkasta septembermįnašar į Akureyri, 1976, hefur įšur veriš getiš. En žaš er skemmtilegt aš sjįlfur september 1939, glęsilegasti hitaseptember ķ sögunni į landinu (įsamt 1941) er įttundi sólrķkasti september ķ höfušstaš noršurlands meš 122 stundir. Mešalhitinn var žį 11,5 stig į Akureyri og hefur ašeins veriš lķtillega hlżrra žar ķ september 1941 og 1996. 

Įriš 1931 var fjórši sólrķkasti september į Akureyri meš 127, 5 klst sólskin. Žetta er jafnframt tķundi hlżjasti september į landinu og śrkoman var um žrķr fjóršu af mešallaginu 1931-2000. Mjög  žurrt var į austurlandi og sums stašar fyrir noršan. Ašeins september 1894 hefur veriš žurrari į Teigarhorni frį 1873 og september 1958 į Akureyri frį 1925. Į Eišum var śrkoman ašeins 2,9 mm.  

Lżšveldisįriš 1944 kom žrišji sólrķkasti september ķ höfušstaš noršurlands meš 128 klst. Hitinn var um hįlft stig yfir mešallagi į landinu en śrkoman rśmlega einn fjóršu yfir mešallaginu. Kvikmyndaleikkonan fręga, Marlene Dietrich, skemmti hermönnum į Ķslandsi ž. 14. en lokahnykkur styrjaldarinnar var ķ fullum gangni.

September įriš 1967 er sį sjöundi sólrķkasti į Akureyri meš 122 stundir. Hitinn var um 1,3 stig yfir mešallaginu 1961-1990 og į žvķ tķmabili voru ašeins žrķr septembermįnušir hlżrri į landinu. Śrkoman var hins vegar minni en žrķr fjóšu af mešallaginu. Sólskin ķ Reykjavķk var 125 stundir, fleiri en į Akureyri, en kemst žar ekki inn į topp tķu sólarlistann.

September eftir kulda og rigningasumariš mikla į sušurlandi 1983 var alls stašar sólrķkur en ansi kaldur, um heilt stig undir mešallaginu į landinu en miklu meira en žaš į noršausturlandi.  En hann er sį nķundi sólrķkasti į Akureyri meš 122 stundir. Žar męldist svo mesti loftžrżstingur į Ķslandi ķ september, 1038,3 hPa ž. 26. Žaš sżnir svo kannski nokkra (gamaldags) öfga ķ vešurfari aš eftir žetta mikla śrkomusumar į sušurlandi skuli žessi september einfaldlega vera sį žurrasti sem męlingar eru til um į landinu meš minna en 40% af śrkomunni 1931-2000 į žeim fįu stöšvum sem lengst hafa athugaš. Ekki hefur męlst žurrari september į Hólum ķ Hornafirši, Fagurhólsmżri og Kirkjubęjarklaustri. Į Kvķskerjum er žetta eini september žar sem śrkoman hefur męlst minni en 100 mm en hśn var 46 mm. Oft var bjart yfir ķ žessum mįnuši og enn var meira sólskin ķ Reykjavķk en į Akureyri, 138 klukkustundir. Žann fyrsta varš sį ęgilegur atburšur aš sovésk orustužota skaut nišur faržegažotu frį S-Kóreu og fórust žar 269 manns.  

Įriš 1986 skein sólin į Akureyri ķ 125 klukkustundir sem gerir mįnušinn fimmta sólrķkasta september žar. Į Hólum ķ Hornafirši hefur aftur į móti aldrei męlst eins sólrķkur september, 184 klukkustundir. Hitinn var heilt stig undir mešallaginu į landinu. Og enn og aftur var sólrķkara ķ Reykjavķk en į Akureyri, 146,5 stundir. Śrkoman į landinu var ašeins rétt yfir helming af mešallagi og er žetta einn af allra žurrustu septembermįnušum, nęrri žvķ aš vera į mišjum topp tķu listanum.

Sķšasti septembermįnušur sem kemst inn į topp tķu listann fyrir sólrķki į Akureyri er įriš 2000 en žį skein sólin 124 stundir og er žetta sjötti sólrķkasti september į stašnum. Ķ Reykjavķk voru sólarstundirnar 140. Śrkoman į landinu var ķ rśmu mešallagi en hitinn meira en hįlft annaš stig yfir žvķ. Žann 3. lést Indriši G. Žorsteinsson rithöfundur en ž. 9. kom žżska nóbelskįldiš Gunther Grass til landsins. Og ž. 25. varš Vala Flosadóttir žrišja ķ stangarstökki į ólympķuleikunum ķ Sydney.   

Mešalhiti tķu sólrķkustu septembermįnaša į Akureyri er 7,7 stig en mešaltal allra septembermįnaša žar įrin 1961-1990 er 6,5 stig en 7,8 stig įrin 1931-1960. Mešalhiti tķu sólrķkustu septembermįnaša ķ Reykjavķk er hins vegar 6,7 stig en mešaltališ 1931-1960 er 8,6 stig og 7,3 stig įrin 1961-1990. Sś stašreynd aš tķu sólrķkustu septembermįnušir į Akureyri skuli vera heilu stigi hlżrri en samsvarandi mįnušir ķ Reykjavķk segir sķna sögu um žaš hvaša įttir eru sólarvęnstar į hvorum staš, köld noršanįtt ķ Reykjavķk en hlż sunnanįtt į Akureyri.


Enginn alvöru bati

Hret getur komiš ķ öllum sumarmįnušum og alhvķta jörš getur žį gert ķ heišabyggšum noršanlands.  En snjódżptin er ekki mikil, svona 10 cm mest ķ jślķ og įgśst  og frameftir september en yfirleitt miklu minni. Žaš er ekki fyrr en ķ seinni hluta september sem bśast hefur mįtt viš meiri snjódżpt en žetta, allt upp ķ hįlfan metra seint ķ mįnušinum og aušvitaš bara einstaka sinnum. Žaš sem nś er aš gerast į sér žvķ ekki hlišstęšu sķšustu įratugi svona snemma hausts eša réttara sagt svona sķšla sumars hvaš snjóinn varšar. Snjódżptin hefur sums stašar fyrir noršan veriš 25-50 cm.

Ķ fyrradag hlįnaši ekki allan sólarhringinn į Grķmsstöšum į Fjöllum. Žaš er naušasjaldgęft į žessum įrstķma en hefur žó gerst įšur einu sinni eša tvisvar į sķšustu įratugum. En žaš er ekki kuldinn sem nś er ašalatrišiš heldur snjóžyngslin og aušvitaš hvassvišriš sem kom meš žau.

Lķtiš mun leysa į nęstunni til fjalla fyrir noršan og um helgina mį jafnvel bśast viš meiri snjókomu  en žegar enn lengra lķšur er gert rįš fyrir aš létta muni til. En žį veršur kuldatķš.  

Er žetta žį ekki til vitnis um vaxandi öfgar ķ vešurfari? 

Nei, skrattakorniš!  Žetta er fremur vitni um žaš aš svo sem flest getur gerst ķ vešrinu į hverri įrstķš.

Einstaka sinum gerast stórlega afbrigšilegir atburšir. Og svo ekki kannski nęstu 50 įrin.

Og hana nś!   


Skrįr tengdar žessari bloggfęrslu:

Mikill snjór

Žaš hefur vķst ekki fariš framhjį neinum aš mikill snjór er ķ heišabyggšum į noršurlandi og vķšar. Snjódżpt ķ morgun į Aušnum ķ Öxnadal var męld 50 cm. Mesta snjódżpt sem ég veit um  ķ byggš ķ öllum september er 55 cm į Sandhaugum ķ Bįršardal žann 24. įriš 1975. 

En nś er bara 11. september! Og  žori ég aš vešja aš žetta sé mesta snjódżpt sem męlst hefur į landinu, nema kannski į fjöllum, į žessum įrstķma. Į Grķmsstöšum var snjódżptin 30 cm og 20 cm ķ Reykjahlķš viš Mżvatn. Žarna er reynt aš męla jafnfallin snjó. 

Śrkoman į Akureyri var męld 34,4 mm ķ morgun en 42,8 ķ gęr. Į tveimur sólarhringum hafa žar žvķ falliš 77 mm og er žaš ekki hversdagslegt.

 

 

 


Skrįr tengdar žessari bloggfęrslu:

Leišinda septemberbyrjun og tölvubilanir

Žessi september byrjar ansi leišinlega. Fyrst miklar śrkomu en ekki kalt en svo žegar birtir hér ķ Reykjavķk er hitinn um hįdaginn undir tķu stigum. Og žetta eru fyrstu dagar mįnašarins.

Žaš er einmitt žetta sem ég óttašist. Aš sólardagar meš sęmilegum hita vęru fyrir bż.

Oft er įgętis sumarblęr frameftir september en žvķ er nś ekki aš heilsa. Ķ Reykajvķk er mešalhiti fyrstu tķu dagana ķ jśni og fyrstu tķu dagana ķ september til langs tķma alveg sį sami. Žaš, įsamt mörgu öšru, rettlętir aš september sé talinn til sumarmįnaša en ekki hausmįnaša. En aušvitaš kólnar jafnt og žétt allan manušinn.

Tölva į Vešurstofunni bilaši og hafši žaš įhrif į ašgengi upplżsinga į vefsķšu hennar og hefur kannski enn.  Męligögn sjįlvirkra stövša eru nś lengi aš opnast en žaš geršist įšur į augabragši.

Eitt hefur ekki komiš aftur. Žaš eru upplżsingar af gamla vefnum um mannašar stöšvar į žriggja tķma fresti, rašaš eftir spįsęšum. Žar var t.d. hęgt aš sjį hįmarks-og lįgmarksmęlingar stöšvanna sem hvergi annars stašar er aš finna. Auk žess voru žarna upplżsngar frį mörgum sjįlfvirkum stöšvum, en ekki öllum, į klukkutķma fresti. Žaš var mjög handhęgt aš fletta žessu upp til aš sjį svona margar stövar saman, mannašar sem sjįlfvirkar, og geta flett eftir vešurhérušum. Žetta var  ekki sżnt annars stašar ķ töfluformi. Žetta var jį į gamla vefnum. Og hefur horfiš įšur įn žess aš um bilun hafi veriš aš ręša.

Ég óttast nś mjög aš žetta hverfi varanlega įn žess aš nokkuš komi ķ stašinn.

Žaš er kannski lķtiš vit ķ žvķ aš vera meš tvęr vefsišur en ekki mį žurrka burtu efni į gamla vefnum sem EKKI er ašgengilegt į žeim nżja. Enn er nokkuš af efni į gamla vefnum sem ekki er į žeim nżja. 

Ég hef sagt žaš įšur og segi žaš enn aš žessar upplsżngar frį mönnušum stöšvunum eigi aš koma endurbęttar į nżja vefinn. 

Auk žess vęri frįbęrt ef hęgt vęri aš skoša sólarhrings hįmark-og lįgmarkhita allra sjįlvirku stöšvanna  (frį kl.0-24) į einu skjali svo menn žurfi ekki aš leita aš žessu į hverri stöš fyri sig sem tekur svona  nokkurn veginn allan daginn.

Og žaš skjal mętti alveg vera uppi ķ aš minnsta kosti nokkra daga en helst allt til enda veraldar! 

 


Skrįr tengdar žessari bloggfęrslu:

Sį hann ķ gęr

Ég žykist hafa séš skaflinn ķ gęr ķ Gunnlaugssskarši ķ kķki śtum eldhgśsgluggann minn.  En mį vera aš ég hafi  séš ofsjónir. Alveg örugglega er hann žó enn  ķ Kerhólakambi eins og segir reyndar ķ fréttinni.

Esjan er žvķ ekki oršinn snjólaus žrįtt fyrir hlżindin. Hśn var žaš heldur ekki ķ fyrra žrįtt fyrir hlżindi. 

Fylgiskjališ er ķ vissum vandręšum sem vonandi greišist žó śr įšur en snjóa leysir!

Višbót 7.9. Nś er aftur bjart yfir og įšan sį ég ķ forlįta kķki, sem er merktur hakakrossi og žżska erninum og pabbi fékk frį kafbįtaforingja ķ Noregi žegar hann varš innlyksa žar ķ strķšinu, aš enginn skafl er nś ķ Gunnlaugsskarši.  

Žaš er žvķ stašfest aš ég sį ofsjónir žegar ég žóttist sjį skafl ķ skaršinu. Žaš er reyndar ljós blettur ķ berginu sem įšur hefur villt um fyrir mér žegar skaflarnir eru oršnir mjög litlir.

 

 


mbl.is Skaflinn ķ Esjunni horfinn
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt
Skrįr tengdar žessari bloggfęrslu:

Nęsta sķša »

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband